SDE++: budgethistorie en uitputtingstrend

De SDE++ startte in 2020 met een totaalbudget van ongeveer €3,5 miljard en is sindsdien jaar-op-jaar gegroeid. In 2024 bedroeg het budget circa €5 miljard, in 2025 werd het opgetrokken naar €6,5 miljard en in 2026 staat het op €8 miljard. Die groei weerspiegelt de nationale klimaatambities en de toegenomen vraag naar hernieuwbare-energieprojecten.

Het extra budget is vooral ingezet om meer grootschalige wind-op-land, zonnestroomprojecten, warmtepompen en CCS-installaties te ondersteunen. Daarnaast zijn nieuwe categorieën toegevoegd, zoals direct air capture (DAC) en geavanceerde hernieuwbare brandstoffen, wat de bandbreedte van de regeling verder vergroot.

Historisch raakt het budget in fase 1 (basisbedrag tot ca. €100/ton CO₂) binnen enkele dagen vol. Fase 2 (€150) en fase 3 (€225) volgen vaak binnen twee weken. Projecten met hogere CO₂-vermijdingskosten — fase 4 en 5 (tot €400) — hebben meer tijd, maar ook daar neemt de druk toe naarmate het einddatum (22 oktober 2026) nadert.

De snelheid waarmee het budget opraakt, hangt af van drie factoren: totaal beschikbaar budget, aantal en omvang van de projecten, en de verdeling over de categorieën (zon-PV, wind, warmte, CCS). In 2024 en 2025 viel op dat grote zon-PV- en wind-op-land-projecten relatief veel budget opeisten in de lagere fases. Voor 2026 verwachten adviseurs een vergelijkbaar patroon.

Concreet betekent dit: dien zo vroeg mogelijk in als je project past binnen fase 1 of 2. Wacht je tot de derde week, dan loop je het risico dat je in een duurdere fase moet inschrijven of helemaal buitenspel staat.

Zon-PV op daken en op land vormt jaar-op-jaar de grootste categorie, gevolgd door wind-op-land en aquathermie/geothermie in de industrie. In 2024 ging naar schatting 40–50% van het totale SDE++ budget naar zonnestroomprojecten. Biomassavergisting — populair bij agrarische ondernemers — neemt ook steevast 10–15% van het budget in beslag.

CCS-projecten (Carbon Capture & Storage) en waterstofproductie kennen hoge investeringen en vallen vaak in de hogere fases (€300–€400/ton CO₂). Hoewel ze procentueel minder volume vertegenwoordigen, claimen ze per project forse bedragen. Nieuwe technieken zoals direct air capture zijn nog kleinschalig maar winnen terrein.

De SDE++ kent een fasesysteem: je schrijft in tegen een 'correctiewaarde' (de prijs per vermeden ton CO₂). Wanneer fase 1 vol is, schuif je automatisch door naar fase 2 met een hoger correctiebedrag. Dat betekent dat je project aantrekkelijker wordt voor de overheid (lagere subsidie per ton) maar dat jij minder exploitatiesubsidie ontvangt — of dat je investering minder rendabel wordt.

Omgekeerd: wie op tijd indient in fase 1 maximaliseert de exploitatievergoeding en versnelt de terugverdientijd. Een zonnestroomproject van 500 kWp kan in fase 1 bijvoorbeeld €60.000–€80.000 meer subsidie ontvangen over de looptijd dan hetzelfde project in fase 3. Voor MKB-ondernemers die rekenen op elke euro is timing dus kritisch.

Let op: het subsidiebedrag wordt ook beïnvloed door energieprijzen en de economische levensduur van je installatie. Houd bij je business case rekening met meerdere scenario's. Wil je dit doorrekenen? Gebruik de SDE++ tool of schakel een adviseur in.

De openstelling loopt precies één maand: 22 september tot en met 22 oktober 2026. Met €8 miljard budget verwacht RVO een recordaantal aanvragen. Drie aandachtspunten:

1. **Voorbereid starten**: zorg dat milieuvergunningen, netaansluitbevestiging en offertes gereed zijn vóór 22 september. Het aanvraagportaal accepteert alleen complete dossiers.

2. **Categoriekeuze en fasestrategie**: bepaal in welke categorie je indient (bijv. zon-PV of lucht-water-warmtepomp) en bereken bij welk correctiebedrag je project nog rendabel is. Zo weet je tot welke fase je kunt wachten.

3. **Monitor real-time budgetstand**: RVO publiceert tijdens de openstelling dagelijkse updates over restbudget per categorie en fase. Zie je fase 2 snel leeglopen, dien dan niet langer uit.